Tổng cộng 116 chương của quyển 6, đối với bản thân tôi mà nói, mức độ hoàn thành nhìn chung vẫn đạt được tiêu chuẩn như kỳ vọng ban đầu.
Thời điểm ở quyển 5, tôi từng nói đỉnh cao của cốt truyện nằm ở quyển 6. Chú ý, tôi nói là "đỉnh cao" chứ không phải "cao trào" (cười), bởi vì lúc đó tôi đã biết rõ cảm giác sảng khoái và độ bùng nổ lúc đó sẽ hơi thiếu một chút. Điều cốt lõi nhất chính là mang lại cảm giác chấn động mãnh liệt — điểm này, khi Amon thốt ra từ "Chernobyl", hay khi ngài Thủ lĩnh nói ra câu "Omebella đã sớm qua đời", tôi đều có thể cảm nhận rõ ràng niềm vui của việc viết lách.
Đó chính là hai "đỉnh cao" của quyển 6, một ở đầu và một ở cuối, vừa vặn xâu chuỗi toàn bộ chương hồi. Cả hai đều là những sản phẩm đã có ý tưởng hoàn chỉnh và được tôi cố ý chôn giấu tuyến nhân vật/chi tiết từ lúc viết quyển 1, thậm chí là trước cả quyển 1. Một cái là thứ được xác định ngay khi làm thiết lập thế giới quan — lúc tôi gõ xuống chữ "Đỏ thẫm" ở chương đầu tiên, mọi thứ tương ứng đều đã nằm sẵn trong đầu tôi; cái còn lại là nguồn cảm hứng dần hình thành khi bắt đầu viết về thành Bạch Ngân và lời nguyền, sau đó mới có Giáo đường Bội Thu và Emlyn White. Các tuyến manh mối tương ứng thực ra đã được đưa ra khá nhiều, tuy tương đối kín kẽ nhưng không phải là không có gợi ý.
Xoay quanh hai đỉnh cao này, hàng loạt màn giải mã đã được triển khai. Về tổng thể, phần này không gặp vấn đề gì, giúp thế giới quan bắt đầu đi vào khuôn khổ và có được một bộ khung tương đối hoàn chỉnh. Nhờ vậy, sang đến quyển 7, tôi có thể triển khai mượt mà các thông tin, manh mối về Cựu Nhật và Ngoại Thần, cũng như viết tốt chuyện của gia đình Thần mặt trời cổ đại — ừm, dùng từ "gia đình" để miêu tả nghe có vẻ rất gần gũi, ấm áp khói bếp nhỉ.
Nói đến "khói bếp" (không khí sinh hoạt đời thường), không thể không nhắc đến vấn đề về chiến tranh và "Chính Nghĩa" (Audrey) mà khá nhiều bạn đọc phàn nàn.
Khi viết "Võ Đạo", tôi mới thực sự tổng kết ra một bộ phương pháp luận sáng tác phù hợp với bản thân, nhưng lúc đó nhiều thứ vẫn còn khá mơ hồ. Mãi đến khi bắt đầu viết "Quỷ Bí", trải qua những thử nghiệm và thu hoạch tương ứng, mọi thứ mới dần trở nên rõ ràng và tổng kết thêm được nhiều điều hơn.
Đối với tôi, điều đầu tiên và quan trọng nhất trong sáng tác là một từ vô cùng mộc mạc:
Bày tỏ
Tôi muốn bày tỏ điều gì, muốn truyền tải điều gì — đó là điều cần phải suy nghĩ rõ ràng trước khi đặt bút, sau đó mới xoay quanh nó để thực hiện những cắt giảm hay giữ lại về mặt tình tiết, không để trọng tâm bị lệch hướng.
Nói một cách đơn giản, có thể dùng một thuật ngữ mà mọi người sâu sắc chán ghét để hình dung: Chủ đề tư tưởng.
Vậy thì ở quyển 6, điều tôi muốn bày tỏ là gì?
Thứ nhất, chính là cảm giác chấn động mang lại từ hai đỉnh cao kể trên.
Thứ hai, sự nhỏ bé và bất lực của con người trước thần linh.
Thứ ba, dù nhỏ bé như thiêu thân, cũng phải liều mình lao theo ánh sáng.
Điểm thứ hai thực ra không thuộc về riêng quyển 6. Đây là thứ chắc chắn phải có trong thế giới quan Cthulhu và dạng Cthulhu: nỗi sợ hãi trước điều chưa biết, sự nhỏ bé trước "vô định", và điều này cũng nối tiếp một dải mạch ngầm với hình ảnh "gốc rạ"[note110595] ở quyển 2.
Vì vậy, trước khi viết quyển 6, thậm chí là quyển 5, tôi đã cân nhắc xem nên dùng tình tiết nào để chống đỡ cho những điều mình muốn bày tỏ, giúp nó có thể truyền tải một cách chính xác vào trong lòng mọi người.
Nếu mở rộng ra để viết về chiến tranh, trọng tâm sẽ biến thành đủ loại năng lực phi phàm, thiết giáp, súng máy, đại bác… Điều này sẽ mang lại cảm giác khá mới mẻ, cũng có thể lồng ghép sự hy sinh, nhiệt huyết, sự tàn khốc của chiến tranh cùng những điều ở tầng sâu hơn. Tuy nhiên, nó sẽ bị lệch khỏi trọng tâm mà tôi muốn truyền tải. Bởi vì một khi đã bước lên chiến trường, con người sẽ nhận thức rất rõ ràng về ý nghĩa và nguyên nhân của sinh tử, chứ không còn cái vị "sống cũng mơ hồ, chết cũng ngơ ngác" nữa.
Tương tự, từ trước đến nay truyện đều miêu tả về các trận chiến siêu nhiên, đến quyển 6 thậm chí đã bắt đầu giải mã về Vua Thiên Sứ và Thần Linh. Nếu lại mở rộng thành một cuộc chiến tranh toàn diện của nhân loại thông thường, không chỉ phong cách sáng tác bị xung đột mà còn tạo cảm giác rất miễn cưỡng, lệch tông.
Cân nhắc đến điểm này, từ sớm tôi đã nói sẽ không viết chi tiết về chiến tranh, mà tập trung vào từng con người bình thường trong cuộc chiến đó. Mặc khác, tôi cố ý làm mờ khuôn mặt của họ, không đặt tên cho họ — đây thuộc về thao tác ngược lại với hình tượng "Người Không Mặt" ở quyển 2, nhằm thể hiện cảm giác về số đông, về "chúng sinh", đồng thời giảm bớt đau thương trực tiếp để tập trung trọng tâm vào sự ngơ ngác, tê dại và hoang mang.
Người duy nhất xuất hiện có tên có họ là vợ chồng ông chủ nhà. Đoạn đó là để làm sâu sắc thêm sự đau đớn và khó chịu, nếu không thì quyết định của Audrey và hành động quỳ xuống hôn cha mẹ cô sẽ thiếu đi sức nặng cần thiết.
Vốn dĩ việc Audrey làm từ thiện không cần phải xuất hiện nhiều lần như vậy. Nhưng để tăng cường cảm giác tê dại, rập khuôn, đau đớn và ngơ ngác đó, tôi đã cố tình viết đi viết lại vài lần. Điều này dẫn đến việc trong mấy đoạn đó, sự biến chuyển nội tâm của Audrey không được thể hiện ra, có phần đơn điệu và lặp lại. Thế nhưng, hai cuộc trò chuyện sau đó giữa cô ấy và Klein, hai lần hoang mang vì những lý do khác nhau, cùng hành động đưa ra quyết định và sự thao túng sau khi quyết định… tôi không cảm thấy có vấn đề gì cả. Không dông dài, không thừa thãi, có mâu thuẫn nội tại và có sức căng kịch tính tương ứng.
Tóm lại là, tôi đã gom sự tích lũy sức mạnh nội tâm, sự trưởng thành của Audrey cùng với điều muốn biểu đạt là "sự nhỏ bé của con người" lại làm một tuyến để xử lý. Dẫn đến đôi khi tôi viết về cô ấy, nhưng trọng tâm thực sự lại không nằm ở cô ấy, khiến cô ấy trong một số thời điểm trông hơi giống một "người công cụ". Đây có lẽ là trách nhiệm và sự hy sinh bắt buộc của một "Khán Giả", Audrey nhỉ, (thở dài). Nhưng cũng cảm ơn mọi người đã bao dung và ủng hộ, lúc đó lượng theo dõi đọc chương mới cơ bản không bị giảm, luôn duy trì ở mức khoảng 53.000, giúp tôi viết rất thong dong, bình tĩnh đệm từng chút một cho điều mình muốn bày tỏ.
Cuối cùng, chiến trường Backlund được triển khai dưới góc nhìn của Audrey: một là để tiếp nối những biến cố của Thần chiến, hai là để thu lại những chi tiết đã đệm trước đó.
Khi vị "Khán Giả" này đi qua từng đường lớn ngõ nhỏ, đi về đến nhà, nhìn thấy từ người dân thường bên dưới, giới quý tộc ở giữa, cho đến một bán thần như chính mình đều hoang mang và tê dại như nhau, để rồi thốt ra câu cảm thán "chết không biết vì ai, sống không biết vì sao", tôi cảm thấy tình tiết tương ứng đã không bị uổng phí. Hơn nữa, cảm giác cốt truyện vốn đang bay lơ lửng trên trời đã đáp trở lại mặt đất — rất trầm, rất nặng, nhưng cũng rất vững vàng, rất chắc chắn. Như vậy là rất tốt rồi.
Ngoài ra, điều này cũng vừa vặn tạo thành ba tầng cảm xúc tăng tiến ở đoạn kết:
1. Tuyến của Audrey thể hiện sự hoang mang, nhỏ bé, bi ai.
2. Tuyến của Bernadette thể hiện sự truy tìm, kiên định, dù quãng đường có tăm tối và tuyệt vọng đến đâu vẫn phải tiến về phía trước.
3. Cuối cùng là thành Bạch Ngân kiên trì chống chọi và mò mẫm trong bóng tối suốt mấy ngàn năm, cuối cùng đã mở ra cánh cửa đó, nhìn thấy luồng ánh sáng kia, nhìn thấy thứ gọi là "hy vọng".
Bởi vì lý do này, tuyến của Đại Đế vốn dĩ định viết ở quyển 6 đã được tôi dời sang quyển 7.
Ừm, ba tầng cảm xúc tăng tiến này nếu sắp xếp theo chiều ngược lại thì sẽ cực kỳ tuyệt vọng, không phù hợp với tiêu đề "Người Theo Đuổi Ánh Sáng".
Đối với cái chết của ngài Thủ lĩnh (Colin Iliad), vì phía trước đã có cái chết của Lovia, tôi không lặp lại việc thể hiện sự đau thương hay làm màu mè cảm xúc thêm nữa. Tôi chỉ miêu tả trạng thái của ông ấy một cách rất tiết chế, để nỗi đau tương ứng giấu sâu hơn, lấy ánh sáng làm chủ đạo, dùng sự nuối tiếc, trút bỏ gánh nặng và hy vọng để giải phóng cảm xúc.
Một vấn đề của quyển 6 là có quá nhiều trận chiến cần phải viết, nhịp điệu hơi dồn dập, các mắt xích "thư giãn" ở giữa chưa đủ, dễ gây mệt mỏi khi đọc. Đây là vấn đề cần lưu ý ở quyển 7.
Thêm vào đó, việc không viết sâu về chiến tranh sẽ làm mất đi cơ hội mở rộng toàn bộ thế giới, khiến sân khấu của cốt truyện có vẻ nhỏ hẹp. Tuy nhiên, đây cũng là điều nằm trong dự đoán của tôi. Bởi vì câu chuyện của 22 đường tắt, các quốc gia khác nhau, cùng rất nhiều Thần linh và Thiên sứ nếu cứ lần lượt triển khai để tiểu Khắc (Klein) chạy hết toàn bộ bản đồ thì sẽ rất thừa thãi, rất kềnh kàng. Mỗi nơi chỉ có thể chuồn chuồn đạp nước, cưỡi ngựa xem hoa, thà rằng không viết còn hơn.
Vì vậy, dù tôi đã thiết lập chi tiết tình hình của Intis, Feysac… nhưng cũng không tiến hành mở rộng. Về điểm này, một bạn học cao "mốt mét năm"[note110596] nào đó có thể làm chứng. Trong thời gian chuẩn bị viết "Quỷ Bí", cô ấy có hỏi tôi đề cương viết thế nào, tôi đã sao chép trực tiếp một phần nhỏ thiết lập về Intis cho cô ấy xem — đó chắc chắn là phiên bản tương đối tỉ mỉ rồi.
Đây là điều tôi đã xác định từ trước khi bắt đầu "Quỷ Bí": cố gắng không chạy bản đồ, tập trung thâm canh học hỏi. Chỉ cần có thể viết ra được không khí đặc trưng của một quốc gia, điểm qua một số đặc điểm của các quốc gia và đường tắt khác, phác thảo trọn vẹn thế giới quan và khung thế giới, thì cuốn sách "Quỷ Bí" này xem như đã hoàn thành sứ mệnh của nó rồi. Ừm, chắc mọi người cũng cảm nhận được là tôi đang kìm tay lại khi viết đúng không?
Còn về việc triển khai các quốc gia và đường tắt khác, lúc đó tôi hy vọng dùng một phương pháp "mẹo" để giải quyết: Đó là dưới cùng một thế giới quan này, viết tiếp "Quyển thứ hai", thậm chí "Quyển thứ ba", đưa những thiết lập chưa dùng đến như Intis, Feysac, các tổ chức bí ẩn, Tây Đại Lục… vào sử dụng, triển khai và hoàn thiện toàn bộ thế giới Quỷ Bí dưới những góc nhìn và điểm đột phá khác.
Tôi thậm chí đã nghĩ xong một số câu chuyện có thể sẽ viết hoặc có thể sẽ bỏ qua. Ví dụ như: một tín đồ Cựu Nhật bí mật lẻn vào muốn phá hoại, kết quả gặp sự cố mất đi ký ức, được giáo hội Thần Tri Thức Và Trí Tuệ nhặt về, mỗi ngày "chìm đắm" trong sách vở và thi cử; hay như một nhân vật khởi đầu bằng đường Thợ Săn, nhận được sự chỉ dẫn của Danitz, lệ rơi đầy mặt "liếm túi" (nhặt đồ) của Anderson, cùng đấu trí đấu dũng với Thiên Sứ Đỏ… Vân vân và vân vân.
Đây có lẽ sẽ trở thành tuyến chính của Quyển thứ hai. Còn về Quyển thứ ba, đại khái là câu chuyện về Tây Đại Lục, một Quỷ Bí mang phong cách phương Đông. Trước đó tôi thấy các bạn tự mày mò cái gọi là đường tắt "Nguyên Thủy", tôi đều mỉm cười nhìn ngắm. Tất nhiên, hệ thống sức mạnh của Tây Đại Lục tôi mới chỉ để lại cổng kết nối chứ chưa làm chi tiết.
Ừm, Quyển thứ ba chưa chắc đã viết, hiện tại chỉ có thể hứa chắc chắn về Quyển thứ hai. Và cũng không phải là cuốn tiếp theo sẽ viết ngay đâu. Tôi dự định đổi thể loại, đổi tâm trạng, viết về cái khác xem sao. Dù sao thì cũng đã tích lũy được rất nhiều cảm hứng, có hai ý tưởng rất thành hình và thú vị: một cái thiên về tận thế, một cái thiên về tiên hiệp. Hiện tại vẫn khó lựa chọn xem nên viết cái nào, đợi "Quỷ Bí" hoàn thành xong rồi mới tính toán chi tiết và thu thập tư liệu sau.
Tán phét đến đây thôi, quay lại đề tài chính, tên của Quyển Bảy, tôi thấy khá nhiều bạn đọc đã đoán ra rồi.
Đó là
"Người Treo Ngược"
